Mensen in gesprek rond een lange tafel in een vergaderzaal met houten lambrisering in een stadhuis, met herbruikbare bekers en bakjes op tafel
Voor beleidsmakers

PPWR en hergebruik: wat de praktijk leert.

Systemen die werken, hebben een neutrale coördinator, één standaard verpakkingspool en genoeg retourpunten om vlot in te leveren. Retoer past die lessen toe op België.

Wat andere landen geleerd hebben.

SysteemModelResultaatLes
Aarhus (DK)De stad besteedt één systeem aan, statiegeld terug via bankkaartMeer dan 1,6 miljoen bekers ingeleverd en een retourpercentage van 91%, januari 2024 tot december 2025 (Europese Commissie). De meest gebruikte bekers maakten 33 rondes in het eerste jaar (TOMRA).Inleveren zonder app en veel automaten dicht bij elkaar
Kopenhagen (DK)Inleverstations in het stadscentrum, contactloos terugbetaald met de kaart34 inleverstations geplaatst tegen november 2025; zaken krijgen financiële steun op basis van hun volume wegwerpverpakkingenKostenneutraliteit voor de horeca is een ontwerpeis
Lissabon (PT)Gemeentelijk verbod op wegwerpbekers in plastic, één standaardbekerEerste EU-hoofdstad met een stadsbreed systeem voor herbruikbare bekers, € 0,60 statiegeld, gestart in juni 2025Een verbod zorgt voor volume
NederlandToeslag op wegwerpverpakkingen plus een verbod ter plaatseMikt op 40% minder wegwerpbekers en -bakjes tegen 2026 ten opzichte van 2022Een prijsprikkel plus een verbod
DuitslandPlicht om herbruikbare verpakkingen aan te bieden, geen heffing; de deelstaten handhaven, maar testbezoeken tonen dat de plicht zelden wordt nageleefdAandeel herbruikbaar steeg van 0,7% in 2022 naar 1,6% in 2023 (WWF Duitsland)Vrijwillig en versnipperd werkt niet
Kooky (CH)App, QR-code, speciale inleverboxenGestopt ondanks grote partnersIn de publieke ruimte is een app een fatale drempel
reCIRCLE (CH)Standaardbox in gesloten B2B-omgevingenActief sinds 2016Gesloten omgevingen vergeven fouten en leren snel

Bronnen: Europese Commissie, TOMRA, stad Kopenhagen, EU Transition Pathways, Mondaq, WWF Duitsland, Deutsche Umwelthilfe, Blick en het Europees platform voor circulaire economie. Getoetst aan publieke bronnen op 8 oktober 2026.

De PPWR en het Belgische statiegeldsysteem.

In de Europese verordening betreffende verpakkingen en verpakkingsafval (EU 2025/40) is het hergebruikdoel voor takeaway in 2030 een inspanningsverplichting. Er blijven harde regels: vanaf 2027 mogen klanten zonder meerkost hun eigen verpakking meebrengen, vanaf 2030 is wegwerpplastic verboden voor consumptie ter plaatse, en voor dranken gelden statiegeldverplichtingen.

De statiegeldlogica van Retoer sluit aan op het groeiende Belgische statiegeldsysteem. Retoer informeert ook de Interregionale Verpakkingscommissie (IVC), die bepaalt hoe hergebruik en statiegeld zich tot elkaar verhouden.

Lees meer: Herbruikbare bekers in de hele stad: hoe Aarhus 91% terugkrijgt

Alle data, de statiegeldregels voor flessen en blikjes, en de bronnen: Regelgeving op docs.retoer.be

Beleidsmaatregelen die Retoer steunt.

Een prijsprikkel op wegwerp

Een toeslag op wegwerp maakt hergebruik de logische keuze.

Hergebruik in aanbestedingen en op evenementen

Eisen rond hergebruik zorgen voor het volume dat een gedeeld systeem nodig heeft.

Lagere kosten voor kleine terugbetalingen

Een federale oplossing voor de transactiekosten van kleine terugbetalingen houdt inleveren zonder app betaalbaar.

Gebruik deze lessen in je beleid.